Un article de Patric Sauzet dins la revista OC - Estiu de 2004 - Pagina 2013

Mercadatge

Mercadatge, mercatica o marketing, aquí, pensam, la fòrça d'accion sus l'opinion. Aquí l'agre que lèva lo mond. Qual s'es pas pres a pensar a la necessitat de campanhas de reclama coma se disiá a la mitat del sègle passat, de publicitat, o melhor de comunicacion coma ara se ditz, per far passar un messatge occitanista ? De campanhas per exemple per valorizar la lenga, encoratjar sa pratica e son aprendissatge. Menar de campanhas aital fa partida de çò que los poders publics, particularament las Regions poirián far pro lèu e sens gaire de dificultat per l'occitan. O volguèsson !

Mas que pòt realament la comunicacion, sus la lenga en particular ? Escotèri, ausiguèri puslèu, un jorn recent, una reclama per de pastas, de pastas frescas mai frescas que las frescas, vendudas en supermercat, mas relevant aquò, çò disián, artisanalament que non sabi ! Exactament èran de tagliatelle que la votz que las lausava sonava de "TA. GLI. ([gli] coma dins glicina...) A. TEL." Lo primièr reflèx de l'auditor minimalament informat de l'escritura e de la prononciacion de l'italian es de se rire in petto de l'inhorança espessa o del tèunhe saber d'aqueles que, pel marketing, govèrnan quotidianament la nòstra compranha (o crompadèra en gascon). Benlèu comprarem sens nos n'avisar los produches que nos vòlon far crompar, simplament perque aurem a mièja retengut un nom e que l'aurem foscament religat a qual sap quina conotacion simpatica, e que sus la laissa d'un estatjament de supermercat, entre quatre o cinc produches semblants (sabon, lessiu, consèrva o glacets), lo nom vagament familièr e una simpatia leugièira e inexplicable nos auràn portat cap a aquel produch mai qu'a son vesin. Benlèu comprarem, mas aurem rigut.

Doncas risèm, dins nòstra pèl : saique nos vendràn sa menèstra o son bròt, e sa pasta dins lo bròt, mas per sempre demoraràn pas que de tristes analfabèts, o almens oligalfabèts... Desletrats o paucletrats. E puèi après rire un moment se fa jorn un dobte. Se pòt pas qu'agen pas dins la societat que fabrica las pastas en question o dins la societat de comunicacion qu'a engimbrada la campanha, o almens a son entorn, de conselhièrs que parlen qualque brigat d'italian e poguèsson corregir una error de prononciacion qu'aurà plan segur pas escapat a un fum d'auditor que l'auràn autanlèu senhalada a bèlas telefonadas al servici consomacion. Alavetz qué ? Alavetz o cal creire : sabon que se deuriá prononciar d'un biais, mas o fan pas a bèl exprèssi, per tal de seguir la falsa prononciacion comuna. La tòca de la comunicacion es pas de melhora la competéncia del public en italian mas de li vendre de pastas. De tròp ben prononciar poiriá fa nàisser una idèa de distància saberuda, un inconfòrt, per leugièr que siá... L'eficacitat es al prètz d'una pacha de conformisme maximal.

Una aiga minerala utilizèt d'occitan dins la comunicacion (dirai pas son nom tant que subvencionaràn pas ÒC, qu'o s'ameritan pas*). Una votz de drolleta primièr indistinta darrièr l'anóncia puèi que monta a l'audibilitat s'acaba per "... e s'apelariá X". X es lo nom d'un vilatge ont sorz l'aiga que parlam. En essent pas tròp espessas las escasenças d'ausir d'occitan a la television, cresi que qualques occitanistas vesián ja sas activitats esponsorizadas per las botiòlas d'aquela aiga minerala que forfolha, e vesián en retorn la societat que fabrica la dicha aiga intesificar son usatge de la lenga nòstra dins un cercle vertudós de socializacion. En guisa d'intensificacion d'usatge, la dicha aiga escutlèt un librilhon de recèptas del terrador, ont trufada, perdon : 'trufado' es evidentament un mot masculin (ja que s'acaba per '-o'). Lo dich libret e son autenticitat son plaçats jos la garentida d'una "legunda (sic : comprenètz legenda...) de X", grafinhada d'una ploma d'auca tremolejaira, probablament sus qualques pargamin ruste e mal pomcerat avant de passar sus l'etiqueta de las botelhas e dins los documents publicitaris. Mas per l'aiga X, es tot un e i càmbia pas res que l'occitan de la drolleta se reconesca (coma èra lo cas) o pas, que trufada siá femenin o masculin, e que se tracha d'una legenda o d'una ipotetica legunda... Tot aquò a pas ges d'importància. S'es tròp complicat d'escriure -a final que se pronóncie 'o' dobèrt, o de pausar un mot en '-o' que siá feminin dins una lenga romanica... se legunda tinda mai misteriós que legenda... la vertat e lo respècte de la lenga occitana pesan pas res en fàcia de la pus mendra brisa de gasanh d'imatge e de rapiditat de transmission del messatge. Aquel mond vòlon ben utilizar l'occitan per tant que se daisse utilizar sens resistir (foguèsse per la vertat de çò qu'es), mas de ges de biais lo servir en retorn de se'n servir.

La comunicacion es d'ont mai eficaça que seguís lo corent. Disi pas que serviriá pas de ren de poder utilizar la television e la ràdio per lai menar de campanhas de sensibilizacions o de promocions de la lenga e de la cultura occitana. O cal faire, e mai o cal exigir coma lo degut qu'es. Mas se nos arriba de poder ne menar, d'aquelas campanhas, nos cal avisar que s'agirà de redoblar d'engenh e de subtilitat dins la mesura que lo nòstre discors seguís pas las carrals acostumadas.

Patric Sauzet

* Patrick Sauzet fa aicí referéncia a la publicitat de la societat Quézac, filiala del grop soïssa Nestlé.

 

Libres


Faulas dau fabulós Esòp

esop-gui-matieuFaulas dau fabulós Esòp - Adaptacion de Gui Matieu
IEO-CREO Provença - 2016 - 46 paginas - 10 èuros
ISBN : 978-2-9530712-5-2

Lo CREO-Provença presenta una adaptacion de las Faulas d'Esòp.

Quatrena de cobèrta : Amb sei fablas Esòp en Grècia durbiguèt una draia que de molons de bablejaires anavan segre e seguisson totjorn 2500 ans après. Autors deis isopets de l'Atge-Mejan e poètas mai tardiers coma La Fontaine pesquèron dins aquelei tèxts moraus que nos vènon d'un temps que lei bèstias parlavan.

Sul libre 'Le couteau sur la langue' de Renat Merle

couteau-sur-la-langue-merleUn article de Cristian Rapin. Sorsa : Lo Lugarn numèro 82.

Le couteau sur la langue de Renat Merle es un roman escrit, coma lo títol o revèla, en francés. Es un bon roman, rondament menat, de bon legir que s’apièja sus de donadas vertadièras e que las utiliza amb umor.

En bon coneisseire de l’istòria de l’occitanisme politic, l’autor s’apièja sus de tròces d’istòria viscuda.

 

Cultura, opinions...


2017 : Total Festum a 12 ans !

Dins sa revista numèro 7 dels meses de mai e junh de 2017 lo conselh regional de la region Occitània presentava lo festenal Total Festum.

En junh de 2017, Total Festum (la fèsta de la catalanitat e de l’occitanitat) festejarà sos 12 ans. Tot comencèt en 2006, dins l’anciana region Lengadòc-Rosselhon, amb una volontat politica de crear un eveniment fòrt, regulièr : un rendez-vos annadièr per la mesa en valor de las lengas del territòri regional. La data de la sant Joan es estada causida coma simbòl de renaissença e de jovença.

Qualques remembres - Ives Roquetas

Un pauc d'istòria. Dins la revista Lo Lugarn numèro 69 (automne de 1999) Ives Roqueta balhava qualques unes de sos remembres. Torna sus qualques tempses fòrts, coma las garrolhas al dintre de l'IEO, los primièrs libres editats. Aquelas nòtas, anecdòtas, uèi nos assabentan sus l'occitanisme dels tres decennis que van de 1950 entrò a 1980. De legir per melhor comprene las posicions de cadun.

 

Sciéncias e tecnicas


La resisténcia bacteriana als antibiotics

potingas13/01/17 - Fernand Vedel sul site de l'ADEO presenta lo problèma de la resisténcia bacteriana als antibiotics. Resisténcia venguda amb lo temps una vertadièra menaça per la santat.

L'autor definís sucessivament las familhas d'antibiotics e la nocion d'antibioresisténcia bacteriana, abans de donar la posicion, fàcia al problèma, d'un organisme coma l'ONU.

Montpelhièr - ESA - Nanosatellits

robusta12/05/17 - Lo Centre Espacial Universitari de Montpelhièr (CSU) ven d'èsser seleccionat per l'ESA (European Space Agency) per rejónher lo sieu programa Fly your Satellite.

La candidatura de l'ISAE-Supaero de Tolosa es pas estada retenguda.

 

Politica, economia...


Eleccions legislativas de 2017 - Partit Occitan

partit-occitan-legislatives-2017Lo Partit Occitan presenta sos candidats e los candidats que sosten per las eleccions legislativas de 2017.

Aquí çai sos la lista amb lo nom dels relevaires, la circonscripcion e lo departament.

Eleccions legislativas de 2017 lo PNO comunica

pno-legislatives-2017Comunicat de premsa : Lo Partit de la Nacion Occitana presenta Jeròni Picas coma candidat a las eleccions legislativas del 11 e 18 de junh de 2017 dins la 8ena circonscripcion de Nauta Garona amb coma relevaira Dominique Darrozes.