Un tèxt de Fèlix-Marcèl Castan publicat dins Argumentari, IEO Edicion, pagina 117.

Las errors del bilingüisme

Bilingüisme consequent, lo que fa de doas lenguas dos instruments : e en conformitat amb l'engenh de doas tradicions literària... L'engenh d'un pòple es quicòm de pro escur per l'establir, e benlèu de bufèc : mas l'engenh d'una tradicion literària clau dins una intuïcion clara e immediata. La continuitat d'una tradicion trai son evidéncia de cap de postulat, per que aparten a l'òrdre de la creacion : non pas una donada mistica, mas una conquista progressiva.

Se las lengas èran interdescambiablas, se podiam dire dins una çò que dison dins l'autre, escriure en francés, pensar, dire en francés çò que disèm en occitan, alavetz de que vòl l'occitanisme ? Cossí nòstra fidelitat capuda ? Sabèm totes lo francés tan plan e melhor que non pas l'occitan, que cal fargar a flor e mesura a pèças e bocins.

E pr'aquò an pas tòrt, çò sembla, los que dison que de vertat un mot es res, la lenga pas grand causa e l'escrivan se noirís pas de bren mas de farina, e la farina el la pòrta dins el e son experiéncia d'òme.

Solament la lenga revèrta, mai qu'un instrument d'expression, un ligam vivent, un engatjament dins una comunitat duradissa, sul camp e dins l'avenidor d'una literatura perdurabla.

En çò nòstre l'escrivan, prosista o poèta, tòca un absolut dins sa lenga. Nòstra lenga val plan quicòm mai qu'una revendicacion patriotica : d'autres veson dins la literatura un exercici de las idèas o de l'imaginacion... Mistral disiá metaforicament : 

Dins la lenga un mistèri, un vièlh tresaur s'atròva.

Atal coma la femna aimada cabís per l'amor l'idèa de femna, atal nòstres escrivans descobrisson lo lengatge jos l'espèci de lenga.

Fèlix-Marcèl Castan


Tolosa : Aplec de la sardana

Aplec de la sardana

Dins son magazine del mes de mai de 2019 la vila de Tolosa publicava una entrevista d'Estel Llansana que presentava l’Aplec de la sardana que s'anava debanar dins la vila.

Joan Jaurés : educacion populara e lengas (1911)

Joan Jaurés

Lo 15 d'agost de 1911 dins La dépêche du Midi èra publicat un article de Joan Jaurés. Tornava aquí sus la lenga occitana que parlava correntament.

Venècia : extrach del roman 'Mièja-Gauta'

Masqueta

Extrach del roman Mièja-Gauta de Max Roqueta paregut en 2010 a las edicions Trabucaire.